samen
werken
Agile VS Waterval: wanneer gebruik je welke methode?
Agile en waterval zijn twee projectmethoden die beide gericht zijn op effectief ontwikkelen. Waterval werkt via vooraf gedefinieerde fases, ideaal in stabiele omgevingen. Agile levert iteratief waarde aan de klant of eindgebruiker, wat ervoor zorgt dat Agile organisaties kunnen inspelen op veranderingen. Deze methoden verschillen in aanpak, flexibiliteit en toepassing binnen projecten.

Moet je met 100% het één of het ander werken? Of kunnen we van beide methoden wat leren? Om dat te begrijpen moeten we als eerst een begrip krijgen van de overeenkomsten en verschillen tussen de twee.
Overeenkomsten Waterval en Agile
Waterval en Agile richtten zich van oorsprong allebei op het ontwikkelen van software. En hoewel het daar begon worden beide inmiddels in allerlei andere sectoren en kennisgebieden toegepast. Het doel van zowel waterval als Agile is het mogelijk maken van effectief en efficiënt ontwikkelen van software, producten en diensten. Echter houden daar de overeenkomsten wel zo’n beetje mee op.
Hoe ziet de Watervalmethode eruit?
De watervalmethodiek is een softwareontwikkelmethode die in 1970 is ontwikkeld. Deze methode kenmerkt zich door een aantal fases die lineair worden doorlopen. Dat wil zeggen: stap voor stap, in één richting. Vandaar ook de naam Watervalmethode; water in een waterval stroomt omlaag. Dat houdt in dat in de eerste fase heel grondig en uitputtend alle vereisten, waaraan het te ontwikkelen product dient te voldoen, moeten worden geïnventariseerd en uitgewerkt. Pas als dat klaar is, en dus écht klaar is, kunnen we door naar de volgende stap. Het houdt ook in dat het product pas aan het eind, wanneer het helemaal af is, klaar en dus beschikbaar is. In een statische wereld werkt dat uitstekend: We bepalen aan het begin heel goed ons doel en gaan er vervolgens heel gericht en efficiënt op af.
Wanneer kan je de Watervalmethode het beste toepassen?
In een veranderende omgeving brengt dit het risico met zich mee dat de oorspronkelijke scope niet meer op één lijn staat met wat nou de echte waarde is van het product. Dit omdat de markt, klanten, wensen, etc. – terwijl je aan het bouwen was – zijn veranderd. Het feit dat wij alles in het begin van het project moeten inschatten, terwijl daar juist het meeste nog onbekend is, brengt extra risico’s met zich mee. De watervalmethode is dus het beste te gebruiken bij omgevingen die niet of nauwelijks veranderen.
Hoe ziet de Agile methode eruit?
Agile is een gedachtegoed dat voortkomt vanuit de softwareontwikkeling. Het is ontstaan vanuit de behoefte om beter en sneller op de veranderende markt, behoeften en wensen in te kunnen spelen. Het gedachtegoed stelt een aantal zaken centraal:
- De wereld om ons heen verandert, dus de omgevingsfactoren die ons product raken veranderen ook continu.
- De wensen van stakeholders zullen gaandeweg door het project heen ook veranderen.
- Om goed te kunnen inspelen op deze veranderingen, moeten wij continue toetsen of het werk dat we voor de komende tijd verrichten nog steeds het meest waardevolle werk is.
- Om vaak te kunnen toetsen, moeten wij ook vaker (deel)producten uitbrengen.
Dit betekent dat waarde door de iteraties heen wordt geleverd. Aan het einde van elke ontwikkelcyclus kan het (deel)product getest worden, en indien gewenst ook in gebruik genomen worden. Deze tussentijdse testmomenten zijn bedoeld om te kijken of de pijlen de juiste kant op staan: leveren wij zo de juiste waarde, of moeten we een andere richting inslaan?
Bij Agile wordt uitgegaan van een veranderende wereld
Als je Agile werkt wordt ervan uitgegaan dat je – o.a. door veranderende klantbehoeften en de veranderende markt – niet een allesomvattende planning kan maken die tot in detail is uitgewerkt. Tijdens het proces kom je er gaandeweg achter wat de daadwerkelijke wensen en behoeften zijn. Dit kan vervolgens aan het product worden toegevoegd om de juiste waarde te leveren. Dit scheelt je dus een hoop werk in het begin, je kan relatief veel sneller van start gaan in plaats van maanden of jaren bezig zijn met het opstellen van een plan.
Agile leent zich dus heel goed voor voortdurend veranderende omgevingen.
Wat is het verschil in risicomanagement tussen Agile en Waterval?
We merken dat het begrip ‘risicomanagement’ vaak vooral met plannen en beheersen wordt geassocieerd. In de Watervalaanpak klopt dat ook: je probeert aan het begin van het project zoveel mogelijk risico’s in kaart te brengen en met maatregelen te beheersen. Maar dat werkt vooral goed als de omgeving stabiel is. Bij Agile ga je daar dus anders mee om. Omdat je in korte iteraties werkt, kun je risico’s sneller signaleren én erop reageren. Je test immers telkens wat je maakt. Risico’s worden daarmee kleiner, omdat je niet pas aan het eind ontdekt of iets wel werkt. In plaats van risico’s vooraf voorspellen, richt Agile zich op wendbaarheid en bijsturen. Een ander soort zekerheid, maar minstens zo krachtig.
Wat zijn praktijkvoorbeelden van Waterval en Agile?
In de praktijk zien we het verschil vaak terug in het soort project. Een voorbeeld van een klassiek Watervalproject is het bouwen van een brug of het vervangen van een ERP-systeem. Er zijn vaste eisen, een helder einddoel en weinig ruimte voor tussentijdse verandering. Bij Agile kun je denken aan het ontwikkelen van een app of een online dienst, waar je gaandeweg ontdekt wat gebruikers écht willen. Zelf zagen we laatst nog een project bij een klant waar Agile startte met een klein prototype voor klantinzage, en dit stap voor stap werd uitgebreid. Zo leerden ze al doende wat werkte, in plaats van alles vooraf uit te denken.
Wanneer pas ik de Agile en wanneer de Waterval methode toe?
Waterval en Agile hebben beide hun voor- en nadelen. Welke je beter kan gebruiken hangt af van de situatie. Uit de praktijk weten we wel dat het niet goed werkt om half waterval en half Agile werken te combineren. Dus waar kun je je keuze op baseren als je twijfelt tussen waterval en Agile?
Weet je dat de klantwens niet gaat veranderen, is het duidelijk wat er gemaakt kan en moet worden om het project af te krijgen? Dan kan je prima waterval werken. In deze situatie kan je namelijk een projectplan maken in het begin, wat je niet gaat wijzigen en kan je stap voor stap de fases van het project aflopen.
Bevind je je in de wereld van veranderende klantwensen, behoeften en omgevingen, en wil je kunnen inspelen op en meebewegen met deze veranderingen? Dan haal je meer waarde uit een Agile methode.
Benieuwd naar Agile? En benieuwd hoe je dit bij jouw organisatie kan toepassen? Bekijk onze Agile/Scrum basistraining. Heb je vragen? Neem contact op via info@agilescrumgroup.nl of 020 2614 195.



